Foto: Zuma Press
Uitgelegd

Telescoop onderzoekt oeroude sterren

DEEL DIT ARTIKEL Facebook
Janine de Wit
Janine
de Wit

Astronomen fantaseren er al jaren over om nóg verder de ruimte in te kunnen turen en heel oude sterren te kunnen onderzoeken. Reuzetelescoop James Webb gaat daar nu een handje bij helpen. Deze week kwam-ie aan op zijn bestemming. Sterrenkundige Ewine van Dishoeck werkte eraan mee. 

Hoe spannend waren de afgelopen weken? 

‘Superspannend! Ik zat aan NASA-tv gekluisterd. Die telescoop en het zonneschild zijn samen zo groot als een tennisveld. Dat zonneschild moest zichzelf uitvouwen. Een deel bestaat uit folie dat wel een beetje lijkt op een chipszakje en dat moest niet scheuren. Dat ging gelukkig goed.’ 

Hoe bijzonder is deze telescoop? 

‘Dit is een missie die we maar één keer per dertig jaar kunnen doen, omdat het veel tijd en geld kost. Deze supertelescoop kijkt met andere ogen dan zijn voorgangers. Dat komt omdat-ie infrarood-licht gebruikt. Daarmee kunnen we naar sterren kijken die vlak na de oerknal bestonden.’ 

Hoe werkt dat? 

‘Die sterren bestaan al lang niet meer, maar het duurt lang voordat het licht bij ons terechtkomt. Omdat het heelal uitdijt, wordt dat oude licht een beetje uitgerekt. Daardoor verschuift het naar een andere golflengte en is er ander licht nodig om het te zien. Die vroege sterren vertellen meer over het ontstaan van het heelal.’ 

Waar hopen jullie achter te komen? 

‘Over van alles, ook dicht bij huis! We kijken bijvoorbeeld naar mogelijk leven op andere planeten en hoe planeten gevormd worden. Dit is dus een telescoop waar veel wetenschappers iets aan hebben.’ 

Waar heeft u zelf aan meegewerkt?

'Ik ben sinds eind jaren negentig bij deze missie betrokken, samen met collega's van de Universiteit Leiden. Ik heb geholpen met het selecteren en ontwerpen van één van de vier instrumenten van de telescoop: de MIRI. Dat zijn eigenlijk zijn oren en ogen van de telescoop. Ik ben er dus best trots op dat er ook een kleine rood-wit-blauwe vlag op de telescoop staat.'

In dit filmpje wordt uitgelegd waarom de MIRI zo belangrijk is. 

 

Anderen lazen ook: Ruimtevaartuig 'raakt' zon.

Altijd op de hoogte blijven van nieuwtjes die voor kinderen interessant zijn? Volg ons via Facebook, Instagram of WhatsApp of neem een proefabonnement op de krant!

DEEL DIT ARTIKEL Facebook